Geplande tentoonstellingen

De Type P groepsschuilplaats

 

Je ziet ze nog overal in het landschap, de betonnen blokken uit de Tweede Wereldoorlog. Het zijn groepsschuilplaatsen die als bescherming dienden voor de Nederlandse soldaten.

Tijdens de mobilisatie 1939-1940 zijn de Type P groepsschuilplaatsen gebouwd. Ze staan verspreid langs de hele Nieuwe Hollandse Waterlinie, die destijds het Oostfront Vesting Holland werd genoemd. Maar ze staan ook op het Dordtse Eiland en in de Hoeksche Waard, een gebied wat het Zuidfront werd genoemd. Nu zijn er zeker 15 andere types betonnen defensiestructuren gebouwd, dus waarom verdient de Type P dan speciale aandacht? Het antwoord ligt in het grote aantal dat nog steeds bestaat. Er zijn oorspronkelijk ca 1000 gepland waarvan 772 zijn gebouwd. Daarvan bestaan er nog 572, waarvan ca 30 onafgebouwd zijn. Eén reden waarom er nog zoveel zijn is dat het moeilijk en duur is om ze af te breken. Sinds het vorige decennium is het verboden ze af te breken omdat ze nu tot Rijksmonument zijn verklaard.

 

Ze zijn zonder enige esthetische overweging gebouwd, dus kan men zich afvragen hoe je een boek maakt over deze structuren. Ten eerste is daar hun geschiedkundige betekenis in het kader van de razendsnelle ontwikkeling van artillerie en munitie in de 19de eeuw die dwong tot het volledig herzien van defensiemethodes. Ten tweede bestaan ze nu zo’ 75 jaar en in die tijd zijn er nogal wat dingen mee gedaan. De esthetische waarde van de Type P komt tot leven als we de grote verscheidenheid in plaatsing in ogenschouw nemen. Ten derde spelen ze een belangrijke rol vanuit het oogpunt van kunst, architectuur, ecologie, educatie en toerisme.  Architect Ben van Berkel heeft er een theehuis opgebouwd bij polovelden in Vreeland dat internationale herkenning kreeg. Ze worden “gepimpt” door schoolkinderen als deel kunstonderwijs. Veel Type P’s zijn nu ingericht als permanent vleermuizen verblijf. Al deze onderwerpen en meer worden belicht met rijkelijk toevoeging van beeldmateriaal.

 

Het boek Piramides in de Polder wordt geproduceerd door de gelijknamige stichting en wordt in 2020 gepubliceerd door uitgeverij Matrijs in Utrecht. De officiële presentatie zal plaatsvinden in het Waterlinie Museum in Utrecht samen met een foto expositie.

 

Waterliniemuseum fort bij Vechten

Achterdijk 12 te Bunnik

www.waterliniemuseum.nl